ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫНЫҢ БІЛІМ ЖӘНЕ ҒЫЛЫМ МИНИСТРЛІГІ

«А.Байтұрсынов

атындағы

Қостанай

мемлекеттік

университеті» РМК

Инженерлік-техникалық факультеті

Бекітемін

Декан

_____________ С.Есимханов

___________2019 ж.

Машина, трактор және автокөлік кафедрасы

ОҚУ ЖҰМЫС БАҒДАРЛАМАСЫ

(Syllabus)

пән Энергоқанық техникалардың құрылысы мен пайдаланылуы

мамандығы 5В080600 – Аграрная техника және технология

барлық кредит 5

Қостанай, 2019

Оқу жұмыс бағдарламасын аға оқытушы Молдабек.Н.Қ. жоспар негізінде құрастырған.

___.___ . 2019 ж..

__________________ кафедрасының отырысында қаралған және ұсынылған

___.____.2019 ж. № ___ хаттама

Кафедра меңгерушісі _____________ В. Кушнир

_________________ факультеттің әдістемелік кеңесінде мақұлданған

___.____.2019 ж. № ___ хаттама

Әдістемелік кеңестің төрағасы/ төрайымы _____________ Ф.Тулубаев

1 Пәннің сипаттамасы:

# Энергоқанық техникалардың құрылысы мен пайдаланылуы пәні базалық пән, соның ішінде таңдау бойынша компонент. Пән тракторлар мен жол-құрылыс машиналарының құрылысы, жұмыс процесі және реттелуін; ауылшаруашылық кәсіпорындарында ғылыми-техникалық прогрестің негізгі бағыттары және даму жолдарын; берілген жұмыс жағдайына машиналарды жөнге келтіруін; ақауларды тауып және жөндеуді; жаңа машиналардың құрылымын өзігінен игеруді қалыптастырады.

Пререквизиттері: физика, теориялық және қолданбалы механика, құрылымдық материалдар технологиясы.

Постреквизиттері: ауылшаруашылық машиналары, машинапайдалану, машиналардың сенімділігі және жөндеу, дипломдық жобалау.

Пәнді оқытудағы мақсаты:

# «Энергоқанық техникалардың құрылысы мен пайдаланылуы» пәнінiң мақсаты – болашақ мамандарды энергоқанық тракторлар мен жол-құрылыс машиналарының құрылысы, жұмыс процесі және реттелуін оқытып үйрету және жаңа машиналардың құрылымын өзігінен игеруді қалыптастыру болып табылады.

Міндеттері:

Пәннің міндеті студентке тракторлар мен жол-құрылыс машиналарының құрылысы, жұмыс процесі және реттелуін; ауылшаруашылық кәсіпорындарында ғылыми-техникалық прогрестің негізгі бағыттары және даму жолдарын; берілген жұмыс жағдайына машиналарды жөнге келтіруін; ақауларды тауып және жөндеуді; жаңа машиналардың құрылымын өзігінен игеруге дайындау болып табылады.

Пәнді оқу барысында білім алушылар:

- Жұмысты өткізу ағдайын, технологясын, мерзімін және әдістерін, кәсіпорындағы процеске қатысты машиналар мен жабдықтарды, жұмысты өткізуге технолгиялық процесті механикаландыру және автоматтандырудың жаңа жолдарын, тракторлар мен жол-құрылыс машиналарының құрылысын, жұмыс процесін және реттелуін білуі керек;

- қажетті жұмыстарды өткізуге процестерді механикаландыру шараларын табу және енгізуді, өндірістік процестер үшін машиналар жинақтауды, машиналар мен жабдықтарды жоғары өнімділікпен және тиімді пайдалануды қамтамасыз етуді, орындалатын жұмыстардың сапасы мен тиімділігін бағалауды, тракторлар мен жол-құрылыс машиналарының барлық тораптарын реттеуді және баптауды, нормативтік-техникалық құжаттарды пайдалануды игеруі керек;

- жұмысты басқаруды ғылыми ойлауға, материалдық, ақпараттық және қаржы ағындарының ықшамдануын қамтамасыз етуге, өндірістік процестерді ұйымдастыру және басқаруға дағдысы болуы керек;

- өндiрiстiк ұйымды жетiлдiрудiң жаңа тиiмдi әдiстерiн ұсынуға, нарықтық қатынастар шарттарындағы тауарларды үлестiруге, жаңа ауылшаруашылық техникасының дамуында құзыретті болуы керек.

Пән мазмұны

Модуль 1. Энергоқанық тракторлар

1.1 Энергоқанық тракторлар түрлері. Тракторлар маркалары және олардың ерекшелену белгілері, жалпы құрылысы және техникалық сипаттамасы.

1.2 Двигательдің жалпы құрылысы. Ауылшаруашылық техникаларының двигательдерінің жіктелуі. Маркерленуі, құрылғы ерекшеліктері, агрегатталу әдістері. Ауылшаруашылық машиналарының жіктелуі. Маркерленуі, құрылғы ерекшеліктері, агрегатталу әдістері.

1.3 Энергоқанық тракторлардың трансмиссиясы. Трансмиссия бөлшектері, құрылғы ерекшеліктері, әртүрлі маркалы тракторлар трансмиссиясы.

1.4 Доңғалақты және шынжыр табанды тракторлардың жүріс бөлігі. Ауылшаруашылық тракторларының жүріс жүйелерінің түрлері: бір ізді, екі ізді, шынжыр табанды. Шинадағы қысым, беріліс қораптарының түрлері, жетекші және жетектегі белдемелер. Гидростатикалық жетек, гидросорғылар мен гидромоторлардың құрылысының ерекшеліктері және оны пайдалану.

1.5 Тракторлардың негізгі және қосымша жбдықтары. Аспа механизмі, қуат алу білігі, гидроілмек.

Модуль 2. Жол-құрылыс машиналары

2.1 Бульдозерлер, скреперлер, грейдерлер және олардың айырықшалану белгілері. Оларлың жалпы құрылысы және техникалық сипаттамасы.

2.2 Жол-құрылыс машиналарыының жұмысшы мүшелері. Құрылымы және құрылысы.

2.3 Жол-құрылыс машиналарының гидрожүйелері. Негізгі гидрожүйе: қысым, сорап маркалары, гидроцилиндр түрлері, вариаторлар. Рулдік басқару гидрожүйесі: сораптар, гидроцилиндрлер түрлері, пайдалану ерекшеліктері.

2.4 Жол-құрылыс машиналарына техникалық қызмет көрсету. Тракторлар мен жол-құрылыс машиналарын жинау, баптау, техникалық қызмет көрсету №1, техникалық қызмет көрсету №2. Сақтауға дайындау және сақтау. Тракторлар үшін техникалық қызмет көрсету №3.

3 Ұсынылған әдебиеттер тізімі

Негізгі:

1. Алиев Б. Жүнісбеков П. «Тракторлар мен автомобильдер» (құрлысы). Алматы, «НАЗ-9» ЖШС 2015.

2. Жүнісбеков П. «Автомобильдің құрлысы және пайдаланылуы». «Фолиант» Астана, 20017

3. Н. Сабыралиев. «Автомобиль құрылысы және көлік жүргізушілерін даярлау» 1бөлім 2015.

4. Н.Сабыралиев.,Рабат,О.Ж. «Автомобиль құрылысы және көлік жүргізушілерін даярлау» 2бөлім 2016.

5. «Автомобильдер құрылысы» (устр-во автом.) Алматы:Бастау, 2016

Қосымша:

1. А.В.Богатырев. Тракторы и автомобили. М:КолосС, 2014

2. Симпсон А.Э. және т.б. «Іштен жанатын жылу двигательдері». М. Көлік 2017ж.